व्हॅ

८ पुणे, मंगळवार, ४ ते १० ऑगस्ट २०२६ IN श् री हेमकुं ड साह ह ब हा उत्तराखंडच् ा चमोल री जिल्ह ा त समुद्रसपाटीपासून १५२०० फूट उंच री वर वसलेला ि गात री ल स व वात उंच गुरुद् ा रा आहे. शिखांचे दहावे गुरु, गुरु गोव व ंदस स ंह िरी यांन री या ठिकाण री तपश्च यवा केल री होत री . त् ा मुळे िरी ख बांधवांचे हे श् ध दा स् ा न -व व श् ा स र र सबुड आहे. व्हॅ ली ऑफ फ् लॉवर्स पाहून आल् ा नंतर दु र ऱ् ा द द वशी आम् ी दोन दक मी परीघ अ र लेले ् े र रोवर स व च्छ, दन ळ् ा शार पाण् ा नी भरलेले ् े मकुंड र ा द् ब ट् े क र ाठी दन घालो. ् लॉ टेलमधून आम् ी आ ् े. ् ा र रोवरला प्र द द षिणा देखील मारता ् े ते. प्र स् ा न केलं. घांघर र् ा गावापा र ून ् ोडे र े बा ् ेर घोडे उभे ् े म म ् णजे ब फ ्फ आ दण कुंड म ् णजे तलाव. ब फा्स चा तलाव म ् णजेच केलेले अ र तात. ् े मकुंडला घोड् ा वरून फक्त जाण् ार ाठी १९०० रु प ् े ् े मकुंड दक ंवा द् मकुंड. ऑक टो बर नंतर ् ा दठ काणी ब फ ्फवृ ष्टी र ुरु झाली तर जाणे आ दण ् े णे ् ा र ाठी २५०० रु प ् े आकारले जातात. आम् ी की ् े स् ा न पू ण्स पणे ब फा्स ने झाकून जाते. पुढे मा च्स नंतर ् ळू ् ळू ब फ ्फ घोड् ा वरून दन घालो. का ् ीजण चालत दन घाले. आम् ा ला दुपारी १२ दव तळू लागल् ा नंतर पुन् ा ् े स् ा न द दर ा ् ला लागते. १९६० मध् े वाजेप ् यंत ् े मकुंड र ा द् ब ् े ् े पो ् ोचा ् चे ् ोते. आ दण दुपारी दोन वाजता भारती ् लष क रात अ र लेल् ा मेजर जनरल ् र दक रत दर ंग ् ांनी ् े ् ील कोणत् ा् ी पर र स स् तीत खाली उतरा ् ला र ुरुवात करण् ार र ां दग तले गुरुद् ा राला भेट द द ली. त् ां नी ् ा स् ा नाचा जी ण णोद् ा र करण् ा चा दनण्स् ् ोते. कारण ् ा दठ काणी ् वामान र तत बदलत अ र ल् ा मुळे दुपारनंतर घेतला. त् ा नंतर ् े ् ील बदलत् ा ् वामानाचा र ामना करत भारती ् धुके प र रून पाव र ाची शक ् ता अ र ते. दन घताना पाव र ाळी ् वा ् ोती. लष क रातील अ दभ् ंत् ां नी आजची भव ् वस तू उभी केली आ ् े. ् ा धुके प र रले ् ोते. पण पाऊ र पडत नव ् ता. ् े मकुंडला जाणारा पू ण्स रस ता दठ काणी दश खांचे १० वे गुरु गुरु गो दव ंद दर ंग ् ांनी का ् ीकाळ वास त व ् दगड प र रून त ् ार केलेला आ ् े. रस त ् ा च् ा कडेला रे दल ंग उभे केल् ा मुळे केले ् ोते. त् ां नीच ् ा दठ काणी गुरुद् ा रा स् ादप त केला ् ोता. र ुर द षित देखील आ ् े. र् ा दक मी अंतर अ र ले तरी ् ी उभी चढण आ ् े. ् ा स् ा नाचे रवा्स त म ् त वा चे आकर ्स ण म ् णजे ् ा दठ काणी शेकड् ा ने घांघर र् ा पा र ून ५००० फूट आणखी उंचीवर आ ् े. फुलणारी ब्रह्म कमळे. भा दव कां र ाठी उभारण् ा त आलेल् ा शेडच् ा तीन दक मी अंतरावर एका टपरीजवळ घोडे दव श ां ती र ाठी ् ांबतात. पाठीमागे अ र लेल् ा टेकडीवर ् जारोनी ब्रह्म कमळे फुलली ् ोती. ् ा त् ादठ काणी च ् ा घेतला. द ् ा दमदन टे ् ांबून पुन् ा वाटेल लागलो. अखेर कुंडाच् ा शेजारीच लोकपाल लक् म ण मंद द र आ ् े. अशी आख् ाद् का ् े मकुंड र ा द् ब ् े ् े पो ् ोचलो. धुके प र रले ् ोते. ् ा दठ काणी फारशी र ां दग तली जाते की, रामा ् णामध् े लक् म णाने रावणाचा पुत्र मेघनाद उ फ ्फ ग द दी नव ् ती. ् ोड् ा वेळाने ढगांचा पडदा दूर ् ोऊन स व च्छ ऊन पडले. इंद्र दज त ् ाचा वध केला. रावण ् ा ब्र ा ह्मण अ र ल् ा ने एका ब्र ा ह्मण पु त्रा चा त् ा मुळे आ र पा र चा नजारा स प ष्ट द दर ू लागला. आपण वध केला ् ाचे प्र ा्सरच त्त म ् णून लक् म णाने ् ा दठ काणी तप रच्ा्स कुंडाच् ा पार व्स भूमीवर अधून मधून ब फा्स चा र डा पडलेली द् म दश खरे केली. ् े ् ील र ृ ष्टीर ौंद ्ा्स चा आस वा द घेऊन, फोटो काढून आम् ी चालत द दर त ् ोती. कुंडाच् ा पाण् ा वर धुक् ा चे आवरण प र रले ् ोते. एकूणच ् े दृ चालत परत दन घालो. दुपारचे १२ वाजले ् ोते. ढग दाटून आल् ा मुळे र् पा द् ल् ा वर द् माल ् ाला देवभूमी का म ् णतात ् ाचा प्र त ्् आला. रेनकोट घालून आम् ी डोंगर उतरण् ार र ुरुवात केली.