लाईफस्टाईल : अनेकांच्या घरी जेवण झाल्यावर उरलेले गरम अन्न थेट फ्रिजमध्ये ठेवले जाते. वेळ वाचवण्यासाठी किंवा अन्न खराब होऊ नये म्हणून आपण ही घाई करतो. पण ही सवय आरोग्यासाठी आणि फ्रिजसाठी दोन्हीसाठी नुकसानकारक आहे. बहुतेक लोकांना याचे परिणाम माहिती नसतात.
गरम अन्न थेट फ्रिजमध्ये ठेवल्याने नेमके काय होते -
1. फ्रिजचे तापमान बिघडते -
फ्रिजच्या आत साधारण 3 ते 5 डिग्री तापमान असते. गरम भांडे ठेवल्याने आतले तापमान अचानक वाढते. यामुळे फ्रिजमधील इतर पदार्थ जसे दूध, दही, भाज्या लवकर खराब होण्याची शक्यता वाढते. फ्रिजला पुन्हा थंड होण्यासाठी जास्त वेळ मोटर चालवावी लागते, त्यामुळे वीज बिल वाढते आणि फ्रिजच्या कॉम्प्रेसरवर ताण येतो.
2. अन्न लवकर खराब होते -
गरम अन्न बंद फ्रिजमध्ये ठेवल्याने भांड्याच्या आत वाफ तयार होते. तीच वाफ थंड होऊन पाण्याचे थेंब बनते आणि अन्नात पडते. यामुळे बॅक्टेरिया वाढण्याचा वेग दुप्पट होतो. वरून थंड दिसले तरी आतून अन्न आंबू शकते. असे अन्न खाल्ल्याने पोटदुखी, अन्नातून विषबाधा होऊ शकते.
3. फ्रिजमध्ये दुर्गंधी येते -
गरम अन्नाच्या वाफेमुळे फ्रिजमध्ये ओलावा वाढतो. ओलावा आणि अन्नाचा वास एकत्र आल्याने फ्रिजमध्ये कायमचा वास राहतो. कितीही साफ केले तरी तो वास लवकर जात नाही. त्याचबरोबर फ्रिजच्या भिंतीवर बर्फ जास्त साचतो.
4. भांड्यांचे नुकसान -
गरम स्टील किंवा काचेचे भांडे थेट थंड फ्रिजमध्ये ठेवल्याने भांड्याला तडा जाऊ शकतो. विशेषतः काचेची भांडी गरम असताना थंडीत फुटण्याची शक्यता असते. प्लास्टिकच्या डब्यात गरम अन्न ठेवल्यास प्लास्टिकमधील हानिकारक घटक अन्नात मिसळू शकतात.
मग काय करावे, योग्य पद्धत कोणती -
अन्न शिजल्यानंतर लगेच फ्रिजमध्ये ठेवू नका. आधी ते खोलीच्या तापमानावर येऊ द्या. साधारण 30 ते 45 मिनिटे बाहेर ठेवा. पण लक्षात ठेवा दोन तासांपेक्षा जास्त वेळ बाहेरही ठेवू नका. कारण बाहेर जास्त वेळ ठेवल्यासही बॅक्टेरिया वाढतात.
अन्न लवकर थंड करायचे असेल तर भांडे थंड पाण्याच्या मोठ्या भांड्यात ठेवा. यामुळे अन्न लवकर थंड होईल आणि फ्रिजवर ताण येणार नाही.
फ्रिजमध्ये ठेवताना नेहमी झाकण असलेला डबा वापरा. उघडे अन्न कधीही फ्रिजमध्ये ठेवू नका. प्रत्येक डब्यावर थोडे अंतर ठेवा जेणेकरून थंड हवा सगळीकडे फिरेल.
फ्रिजची काळजी कशी घ्यावी -
आठवड्यातून एकदा फ्रिज आतून कोमट पाण्याने पुसून घ्या. गरम भांडे ठेवणे टाळा. फ्रिज खूप भरून ठेवू नका. फ्रिजच्या मागे भिंतीपासून थोडे अंतर ठेवा जेणेकरून गरम हवा बाहेर जाईल.
एक छोटी चूक आपल्याला मोठा त्रास देऊ शकते. अन्नाची नासाडी टाळायची असेल तर ते योग्य पद्धतीने थंड करूनच फ्रिजमध्ये ठेवा. यामुळे अन्न टिकेल, आरोग्य चांगले राहील आणि फ्रिजही जास्त काळ चांगला चालेल.
डिस्क्लेमर - हा लेख सामान्य माहितीवर आधारित आहे. फ्रिजच्या वापरासाठी कंपनीच्या मॅन्युअलचा सल्ला घ्यावा.