सर्व फळे आरोग्यासाठी चांगली असतात म्हणून जास्तीत जास्त फळे खावीत असे आपण लहानपणापासून ऐकत आलो आहोत. फळांमध्ये फायबर आणि जीवनसत्त्वे असतात हे खरे आहे. पण सर्व फळे प्री-डायबेटिक आणि मधुमेही लोकांसाठी चांगली नसतात असे डॉक्टरांचे म्हणणे आहे. काही फळांमध्ये ग्लायसेमिक इंडेक्स खूप जास्त असतो, त्यामुळे रक्तातील साखर झपाट्याने वाढते. अशी कोणती फळे आहेत जी मधुमेही लोकांनी टाळावीत आणि त्याऐवजी कोणती फळे खावीत याची संपूर्ण माहिती आपण पाहणार आहोत.
1. आंबा
आंब्याला फळांचा राजा म्हणतात पण मधुमेही लोकांसाठी तो धोकादायक ठरू शकतो. एका आंब्यामध्ये सुमारे 40 ते 45 ग्रॅम नैसर्गिक साखर म्हणजे ग्लुकोज आणि फ्रुक्टोज असते. आंब्याचा ग्लायसेमिक इंडेक्स 51 ते 60 इतका मध्यम ते उच्च आहे. त्यामुळे आंबा खाल्ल्याने रक्तातील साखर वेगाने वाढू शकते. तसेच आंब्यामध्ये फायबर कमी असल्याने शरीराला साखर कंट्रोल करणे कठीण जाते.
त्याऐवजी काय खावे - आंब्याऐवजी तुम्ही ब्ल्यूबेरी आणि स्ट्रॉबेरी खाऊ शकता. 100 ग्रॅम स्ट्रॉबेरी मध्ये फक्त 4.9 ग्रॅम साखर असते आणि फायबर जास्त असते. ही फळे अँटीऑक्सिडंट्सचा चांगला स्रोत आहेत.
2. केळी
पिकलेले केळे जास्त गोड असते. केळे पिकताच त्यातील स्टार्चचे साखरेत रूपांतर होते. एका पिकलेल्या केळीचा ग्लायसेमिक इंडेक्स 60 पेक्षा जास्त असतो. त्यामुळे केळे खाल्ल्याने रक्तातील साखर वाढण्याची शक्यता जास्त असते. केळ्यामध्ये कार्बोहायड्रेट्स जास्त असतात आणि प्रथिने आणि चरबी कमी असते त्यामुळे ग्लुकोज कंट्रोल करणे अवघड होते. त्याऐवजी काय खावे - केळ्याऐवजी पेरू हा उत्तम पर्याय आहे. 100 ग्रॅम पेरू मध्ये सुमारे 5 ग्रॅम साखर असते. पेरू मध्ये फायबर आणि व्हिटॅमिन सी भरपूर असते.
3. चिकू
चिकू हे सर्वात जास्त साखर असलेले फळ आहे. 100 ग्रॅम चिकू मध्ये सुमारे 20 ग्रॅम साखर असते आणि त्याचा ग्लायसेमिक इंडेक्स 65 ते 70 इतका जास्त असतो. चिकू खाल्ल्याने ग्लुकोजची पातळी खूप वेगाने वाढते. यात फायबर कमी असल्याने साखर संतुलित करणे कठीण होते.
त्याऐवजी काय खावे - चिकू ऐवजी सफरचंद खावे. सफरचंद सालासकट खाल्ले तर त्यात साखर कमी आणि फायबर जास्त असते जे ग्लुकोज कंट्रोल करण्यास मदत करते.
4. द्राक्षे
100 ग्रॅम द्राक्षांमध्ये 16 ते 18 ग्रॅम साखर असते आणि ग्लायसेमिक इंडेक्स 50 ते 59 असतो. द्राक्षाचा छोटा घास देखील साखर वाढवू शकतो. द्राक्षाची साल पातळ असते आणि फायबर अत्यंत कमी असते.
त्याऐवजी काय खावे - द्राक्षांऐवजी डाळिंब खावे. डाळिंबात साखर तुलनेने कमी असते आणि ग्लायसेमिक इंडेक्स कमी असतो. डाळिंबामध्ये पॉलीफेनॉल आणि अँटीऑक्सिडंट्स असतात जे जळजळ कमी करतात आणि इन्सुलिन संवेदनशीलता वाढवतात.
5. अननस
अननस पिकल्यानंतर त्यातील साखर आणि ग्लायसेमिक इंडेक्स 66 ते 94 पर्यंत जातो जो खूप जास्त आहे. जेवणानंतर अननस खाल्ल्याने साखर झपाट्याने वाढू शकते. यात फायबर कमी असते. त्याऐवजी काय खावे - अननसाऐवजी पपई खावी. पपई मध्ये साखर आणि ग्लायसेमिक इंडेक्स कमी असतो. पपई हळूहळू ग्लुकोज वाढवते. यात फायबर, व्हिटॅमिन सी आणि अँटीऑक्सिडंट्स भरपूर असतात जे पचन सुधारतात आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढवतात.
मधुमेह असेल तर फळे खाणे बंद करू नका पण योग्य फळांची निवड करा. जास्त ग्लायसेमिक इंडेक्स असलेली फळे टाळा आणि कमी साखर आणि जास्त फायबर असलेली फळे खा. कोणतेही फळ खाण्यापूर्वी एकदा डॉक्टरांचा सल्ला नक्की घ्या. हा लेख सामान्य माहितीसाठी आहे, हा वैद्यकीय सल्ला नाही. कोणताही आहार बदलण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.