Ethenol ATM 2026 : भारताच्या बायोफ्यूल मिशनचा नवा टप्पा; पेट्रोलनंतर आता 'इथेनॉल एटीएम - टॉप न्यूज मराठी

भारताचे बायोफ्यूल (जैवइंधन) मिशन आता एका अत्यंत महत्त्वाच्या आणि नाविन्यपूर्ण टप्प्यात प्रवेश करत आहे. गेल्या काही वर्षांत देशाचे मुख्य लक्ष पेट्रोलमध्ये २० टक्के इथेनॉल मिश्रणावर (E20) होते. मात्र, आता केंद्र सरकार आणि उद्योग क्षेत्र इथेनॉलचा वापर अधिक व्यापक करण्यासाठी सज्ज झाले आहेत. या नव्या धोरणामध्ये इथेनॉल एटीएम, इथेनॉलवर चालणारे कुकिंग स्टोव्ह, सस्टेनेबल एव्हिएशन फ्यूल आणि इथेनॉलची आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत निर्यात अशा अनेक मोठ्या आयामांचा समावेश करण्यात आला आहे.

या धोरणात्मक बदलाचे मुख्य कारण म्हणजे देशातील इथेनॉल उत्पादन क्षमतेत झालेली अभूतपूर्व वाढ आहे. देशभरातील साखर कारखाने आणि धान्य-आधारित इथेनॉल प्लांट्समध्ये मोठ्या प्रमाणावर गुंतवणूक झाली आहे. यामुळे आता देशात गरजेपेक्षा जास्त इथेनॉल उपलब्ध होत असून, या अतिरिक्त उत्पादनासाठी नवीन बाजारपेठा शोधणे आवश्यक झाले आहे.

या मोहिमेतील 'इथेनॉल एटीएम' ही संकल्पना सध्या सर्वांचे लक्ष वेधून घेत आहे. या एटीएमच्या माध्यमातून ग्राहक थेट आपल्या कंटेनरमध्ये इथेनॉल खरेदी करू शकतील. या इथेनॉलचा वापर विशेष डिझाईन केलेल्या कुकिंग स्टोव्हमध्ये घरगुती स्वयंपाकासाठी करता येईल. हा पर्याय केवळ किफायतशीर नसून एलपीजी आयातीवरील भारताचे अवलंबित्व मोठ्या प्रमाणात कमी करेल.

विमान वाहतूक क्षेत्रातील प्रदूषण कमी करण्यासाठी इथेनॉलपासून बनवलेले 'सस्टेनेबल एव्हिएशन फ्यूल' (एसएएफ) गेमचेन्जर ठरणार आहे. या नव्या धोरणामुळे कार्बन उत्सर्जन कमी होऊन भारताला 'नेट-झिरो'चे उद्दिष्ट गाठणे सोपे जाईल. तसेच, शेतकऱ्यांच्या पिकांना चांगला भाव मिळून ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला मोठी गती मिळेल, असा विश्वास तज्ज्ञांनी व्यक्त केला आहे.