अध्यात्म : वसुबारस म्हणजे दिवाळीची खरी सुरुवात. या दिवशी गाय आणि वासराची पूजा केली जाते. गाईला हिंदू धर्मात माता मानले जाते. गाईमध्ये 33 कोटी देवता वास करतात अशी मान्यता आहे. त्यामुळे वसुबारसच्या दिवशी गाईला जे खाऊ घालतो त्याचे पुण्य कित्येक पटीने मिळते असे शास्त्र सांगते. वसुबारसच्या दिवशी गाईला काही खास वस्तू खाऊ घातल्यास घरात धन धान्याची कधीच कमतरता भासत नाही आणि देवी लक्ष्मी प्रसन्न होते असे मानले जाते.
पहिली वस्तू - गूळ आणि हरभऱ्याची डाळ
वसुबारसच्या दिवशी गाईला गूळ आणि हरभऱ्याची डाळ खाऊ घालणे सर्वात शुभ मानले जाते. गूळ हा गोडव्याचे प्रतीक आहे. गाईला गूळ खाऊ घातल्यास घरात गोडवा टिकतो, कुटुंबात वाद होत नाहीत आणि नातेसंबंध घट्ट होतात असे मानले जाते. हरभऱ्याची डाळ ही समृद्धीचे प्रतीक आहे. ही डाळ खाऊ घातल्यास घरात पैसा टिकतो आणि कर्जातून मुक्ती मिळते असा विश्वास आहे. सकाळी पूजा झाल्यावर गाईला हाताने गूळ आणि डाळ खाऊ घालावी.
दुसरी वस्तू - पुरणपोळी आणि नैवेद्य
वसुबारसच्या दिवशी घरोघरी पुरणपोळीचा नैवेद्य बनवला जातो. या दिवशी पहिला नैवेद्य गाईला दाखवावा अशी परंपरा आहे. गाईला पुरणपोळी खाऊ घातल्यास घरात अन्नाची कधीच कमतरता भासत नाही. घरातील मुलांचे आरोग्य चांगले राहते आणि पितरांचे आशीर्वाद मिळतात असे मानले जाते. ज्यांना पुरणपोळी शक्य नाही त्यांनी गाईला पोळीवर गूळ आणि तूप ठेवून खाऊ घालावे.
तिसरी वस्तू - हिरवा चारा आणि पाणी
वसुबारसच्या दिवशी गाईला हिरवा चारा खाऊ घालणे हे सर्वात मोठे पुण्य मानले जाते. गाईला चारा खाऊ घातल्यास मनातील इच्छा पूर्ण होतात. नोकरीत आणि व्यवसायात यश मिळते. घरातील संकटे दूर होतात असे मानले जाते. यासोबत गाईला स्वच्छ पाणी पाजावे. गोशाळेत जाऊन गाईला चारा देणाऱ्याला गोदान केल्याचे पुण्य मिळते असे शास्त्रात सांगितले आहे.
या दिवशी काय टाळावे
वसुबारसच्या दिवशी गाईला त्रास देऊ नये. तिला मारू नये, तिच्यावर ओरडू नये. या दिवशी गाईचे दूध, दही, तूप खाऊ नये अशी परंपरा आहे. ज्या घरात गाय नाही त्यांनी जवळच्या गोशाळेत जाऊन गाईला या वस्तू खाऊ घालाव्यात. गाईच्या फोटोची पूजा केली तरी चालते.
वसुबारसच्या दिवशी मनोभावे गाईची सेवा केली तर वर्षभर घरात सुख शांती राहते, धन धान्य वाढते आणि लक्ष्मीचा वास घरात टिकून राहतो असे मानले जाते.
डिस्क्लेमर - हा लेख धार्मिक मान्यता आणि श्रद्धेवर आधारित आहे.