कृषी : कांदा उत्पादक शेतकऱ्यांची सर्वात मोठी डोकेदुखी म्हणजे कांदा साठवणूक. शेतातून काढलेला कांदा 2 महिन्यातच सडायला लागतो, त्याला कोंब फुटतात आणि वजन घटते. त्यामुळे भाव नसताना देखील कमी किमतीत कांदा विकावा लागतो. जर तुम्हालाही कांदा 7 ते 8 महिने टिकवायचा असेल तर ही माहिती पूर्ण वाचा.
कांदा खराब का होतो
याची 3 मुख्य कारणे आहेत. पहिले कारण म्हणजे ओला कांदा चाळीत भरला जातो. दुसरे कारण म्हणजे चाळीत हवा खेळती राहत नाही आणि तिसरे कारण म्हणजे खराब आणि चांगला कांदा एकत्र भरला जातो. एक सडका कांदा सगळी चाळ खराब करू शकतो.
कांदा टिकवण्यासाठी हा उपाय करा
1. काढणीनंतर शेतातच सुकवा
कांदा काढल्यानंतर लगेच चाळीत भरू नका. शेतातच त्याची पात कापून 4 ते 5 दिवस ऊन द्या. याला शेतकऱ्यांच्या भाषेत चाळीवर पलटणे म्हणतात. कांद्याची मान पूर्णपणे सुकली पाहिजे. मान ओली असेल तर आतून सड लागते.
2. निवड करणे गरजेचे आहे
सुकवलेला कांदा चाळीत भरण्यापूर्वी निवडून घ्या. कापलेला, सडका, दोन डोक्याचा किंवा जाड मानेचा कांदा वेगळा काढा. तो आधी विकून टाका. फक्त मध्यम आणि घट्ट कांदा साठवणुकीसाठी ठेवा.
3. चाळीत औषधाची फवारणी करा
रिकामी चाळ स्वच्छ करून घ्या. त्यानंतर बुरशीनाशक औषधाची फवारणी करा. कृषी केंद्रात मिळणारे ट्रायकोडर्मा किंवा कार्बेन्डाझिम याची फवारणी चाळीच्या फरशीवर आणि भिंतीवर करा. त्यामुळे बुरशी येणार नाही. फवारणी केल्यानंतर चाळ 2 दिवस उघडी ठेवा.
4. राख आणि लिंबाचा उपाय
हा पारंपरिक पण सगळ्यात प्रभावी उपाय आहे. कांदा चाळीत भरताना प्रत्येक थरावर लाकडाची राख टाका. राख ओलावा शोषून घेते. तसेच काही शेतकरी सुके लिंबू किंवा कडुलिंबाचा पाला टाकतात. त्यामुळे कांद्याला कोंब फुटत नाहीत आणि कीड लागत नाही.
5. हवा खेळती ठेवा
कांदा चाळ कधीही पूर्ण भरू नका. वरती एक फूट जागा मोकळी ठेवा. चाळीच्या चारही बाजूने हवा येईल अशी व्यवस्था करा. प्लास्टिक किंवा ताडपत्रीने चाळ झाकू नका. 15 दिवसातून एकदा कांद्याची उलथापालथ करा.
या पद्धतीने साठवलेला कांदा 8 महिन्यांपर्यंत खराब होत नाही. जेव्हा बाजारात कांद्याचा भाव वाढेल तेव्हा तुम्ही तो विकून दुप्पट नफा कमवू शकता. अनेक शेतकऱ्यांनी यंदा याच पद्धतीचा वापर करून कांदा टिकवला आहे.