रस्त्यावर तुम्ही प्रत्येक गाडीला, दुकानाच्या बाहेर, घराच्या दारावर लिंबू आणि सात मिरच्या बांधलेल्या पाहिल्या असतील. आपण सगळे समजतो की हे नजर लागू नये म्हणून बांधले जाते. वाईट शक्तींपासून वाचण्यासाठी हा उपाय केला जातो. पण यामागचे खरे कारण तुम्हाला माहित आहे का? हे फक्त अंधश्रद्धा नाही, यामागे शेकडो वर्षे जुने विज्ञान आणि आयुर्वेदाचे कारण आहे.
आयुर्वेद काय सांगतो?
आयुर्वेदानुसार लिंबू आणि मिरची या दोन्ही गोष्टींमध्ये औषधी गुण आहेत. लिंबूमध्ये भरपूर प्रमाणात सायट्रिक ऍसिड असते आणि मिरचीमध्ये कॅप्सेसिन नावाचे तत्व असते. पूर्वीच्या काळी रस्ते आजच्यासारखे चांगले नव्हते. जंगलातून प्रवास करावा लागायचा. त्यावेळी प्रवास करताना जंगली प्राणी, साप, विंचू यांचा धोका असायचा. लिंबू आणि मिरचीचा वास खूप तीव्र असतो. हा वास आल्याने साप, विंचू आणि इतर कीटक जवळ येत नाहीत. त्यामुळे बैलगाडी किंवा घोडागाडीला लिंबू मिरची बांधली जायची, जेणेकरून प्रवास सुरक्षित होईल.
दुसरे मोठे कारण म्हणजे आरोग्य.
पूर्वीच्या काळी वाहने नव्हती, लोक पायी चालत जायचे. तहान लागल्यावर वाटेत लिंबू आणि मिरचीचा वापर केला जायचा. लिंबू पाणी प्यायल्याने थकवा दूर होतो आणि शरीराला ऊर्जा मिळते. तर मिरचीमुळे पचनक्रिया सुधारते. त्यामुळे लोक खिशात लिंबू मिरची ठेवायचे. कालांतराने तीच प्रथा गाडीला बांधण्याची परंपरा बनली.
कीटकांपासून बचाव
गाडी किंवा दुकान बंद असताना उंदीर किंवा इतर कीटक वायर कुरतडतात. लिंबू मिरचीच्या वासामुळे उंदीर आणि कीटक दूर राहतात. त्यामुळे गाडीच्या इंजिनचे नुकसान होत नाही. हा एक नैसर्गिक उपाय आहे.
नजरेचे काय?
मानसशास्त्रानुसार जेव्हा आपण एखादी टोकदार किंवा आंबट गोष्ट पाहतो, तेव्हा आपले लक्ष काही सेकंदासाठी विचलित होते. समोरून येणाऱ्या व्यक्तीची नजर जेव्हा लिंबू मिरचीकडे जाते, तेव्हा तिच्या मनातील वाईट विचार किंवा हेवा काही क्षणासाठी थांबतो. यालाच नजर खंडित होणे असे म्हणतात.
म्हणून पुढच्या वेळी कोणी लिंबू मिरचीला अंधश्रद्धा म्हणाले, तर त्याला हे वैज्ञानिक कारण नक्की सांगा. ही आपल्या पूर्वजांनी शोधलेली एक हुशार आणि वैज्ञानिक पद्धत होती, जी आजही तितकीच उपयोगी आहे.