घर घेणे हे प्रत्येकाचे स्वप्न असते. पण घर घेताना ते कोणाच्या नावावर घ्यायचे यावर खूप पैसे वाचू शकतात किंवा जास्त लागू शकतात. आजकाल अनेकजण हुशारीने घर बायकोच्या नावावर घेत आहेत. यामागे फक्त प्रेम किंवा विश्वास नाही तर सरकारने महिलांना दिलेल्या अनेक सवलती कारणीभूत आहेत. या सवलतींमुळे थेट दोन ते तीन लाख रुपये वाचू शकतात. कसे ते सविस्तर समजून घेऊ.
1. स्टॅम्प ड्युटीमध्ये थेट लाखाची बचत
घर खरेदी करताना सगळ्यात मोठा खर्च म्हणजे स्टॅम्प ड्युटी आणि रजिस्ट्रेशन फी. महाराष्ट्रात पुरुषाच्या नावावर घर घेतले तर साधारण 6 टक्के स्टॅम्प ड्युटी लागते. तर महिलेच्या नावावर घेतले तर ती 5 टक्के लागते. म्हणजे 1 टक्क्याची थेट सूट मिळते.
समजा तुम्ही 50 लाखांचे घर घेतले तर पुरुषाच्या नावावर 3 लाख रुपये स्टॅम्प ड्युटी लागेल. त्याच घर जर बायकोच्या नावावर घेतले तर 2.5 लाख रुपये लागेल. म्हणजे एका सहीवर 50 हजार रुपये वाचले. जर घर 1 कोटीचे असेल तर ही बचत थेट 1 लाख रुपये होते. दिल्ली, पंजाब, हरियाणा, उत्तर प्रदेश, राजस्थान या राज्यात तर महिलांना 2 टक्क्यांपर्यंत सूट आहे.
2. होम लोनच्या व्याजदरात सूट
अनेक मोठ्या बँका महिला अर्जदारांसाठी होम लोनच्या व्याजदरात विशेष सूट देतात. साधारणपणे 0.05 ते 0.25 टक्क्यांपर्यंत व्याज कमी लागते. हे ऐकायला कमी वाटेल पण 20 वर्षाच्या लोनमध्ये याचा मोठा फायदा होतो.
उदाहरण पाहू, 50 लाखाचे लोन 20 वर्षासाठी घेतले तर पुरुषाला 9 टक्के व्याजाने साधारण 90 लाख रुपये एकूण भरावे लागतात. त्याच लोनवर महिलेला 8.85 टक्के व्याज लागले तर एकूण सुमारे 88.5 लाख रुपये भरावे लागतात. म्हणजे सुमारे 1.5 लाख रुपयांची बचत फक्त व्याजात होते. SBI, HDFC, ICICI या बँका ही महिला सूट देतात.
3. इन्कम टॅक्समध्ये दुप्पट फायदा
जर पती पत्नी दोघेही नोकरी करत असतील आणि घर दोघांच्या नावावर संयुक्तपणे घेतले तर इन्कम टॅक्समध्ये दुप्पट फायदा घेता येतो. गृह कर्जाच्या मुद्दलावर प्रत्येकी 1.5 लाख रुपये आणि व्याजावर प्रत्येकी 2 लाख रुपयांपर्यंत सूट मिळते. म्हणजे कुटुंब म्हणून एकूण 7 लाख रुपयांपर्यंत टॅक्स सूट मिळू शकते. घर फक्त एकाच्या नावावर असेल तर हा फायदा निम्मा होतो.
4. प्रधानमंत्री आवास योजनेचा लाभ
केंद्र सरकारच्या प्रधानमंत्री आवास योजनेत घर महिलेच्या नावावर असणे बंधनकारक आहे. जर कुटुंबातील महिलेच्या नावावर घर नसेल तरच या योजनेत 2.67 लाख रुपयांपर्यंत अनुदान मिळते. त्यामुळे बायकोच्या नावावर घर घेतल्याने या योजनेचा लाभ घेणे सोपे जाते.
संयुक्त नावावर घेणे सर्वात हुशारीचे का?
तज्ज्ञ नेहमी सांगतात की घर फक्त बायकोच्या किंवा फक्त नवऱ्याच्या नावावर न घेता दोघांच्या संयुक्त नावावर घ्यावे. याचे तीन फायदे आहेत. पहिला म्हणजे स्टॅम्प ड्युटीमध्ये महिलेची सूट मिळते. दुसरा म्हणजे दोघांनाही लोनच्या व्याजावर टॅक्स सूट मिळते. तिसरा म्हणजे भविष्यात कायदेशीर वाद होत नाहीत आणि वारसाहक्क सोपा होतो.
काय काळजी घ्यावी?
बायकोच्या नावावर घर घेताना ती खरंच सह-मालक आहे हे रजिस्टर दस्तऐवजावर स्पष्ट लिहावे. तसेच बायको हाऊसवाईफ असेल आणि सर्व पैसे नवऱ्याने भरले असतील तर इन्कम टॅक्स रिटर्न भरताना पैसे कुठून आले हे दाखवावे लागते, त्यामुळे गिफ्ट डीड करणे चांगले.
थोडक्यात, भावनिक निर्णयासोबत आर्थिक हुशारी वापरली तर बायकोच्या नावावर घर घेतल्याने 2 ते 3 लाख रुपयांची थेट बचत होते, लोन स्वस्त मिळते आणि कुटुंबाचे भविष्यही सुरक्षित होते. घर घेण्यापूर्वी एकदा तुमच्या बँकेत महिलांसाठी व्याजदर किती आहे आणि तुमच्या राज्यात स्टॅम्प ड्युटीमध्ये किती सूट आहे हे नक्की विचारा.