सर्वपित्री अमावस्या हा पितृपक्षातील सर्वात मोठा आणि शेवटचा दिवस मानला जातो. वर्षभरात ज्या पितरांची तिथी आपल्याला माहिती नसते किंवा काही कारणाने ज्यांचे श्राद्ध राहून गेले असेल, त्यांच्यासाठी हा दिवस अत्यंत महत्त्वाचा असतो. या दिवशी केलेले तर्पण, दान आणि पिंडदान थेट पितरांपर्यंत पोहोचते आणि त्यांच्या आत्म्याला शांती मिळते अशी मान्यता आहे. यंदा शनिवारी सर्वपित्री अमावस्या आली असल्याने या दिवसाचे महत्त्व आणखीनच वाढले आहे.
या दिवशी योग्य पद्धतीने विधी केल्यास घरातील पितृदोष दूर होतो आणि घरात सुख, शांती नांदते. चला तर मग जाणून घेऊया सर्वपित्री अमावस्येला पूर्वजांच्या शांतीसाठी कोणते सोपे विधी करावेत.
1. सकाळी उठून करा तर्पण विधी
सर्वपित्री अमावस्येच्या दिवशी सकाळी ब्रह्म मुहूर्तावर उठून स्नान करावे. स्वच्छ कपडे परिधान करून एका तांब्याच्या लोट्यात पाणी, काळे तीळ, थोडे कच्चे दूध आणि पांढरे फूल घ्यावे. आता घराच्या दक्षिण दिशेला तोंड करून आपल्या पितरांचे, आजोबा, पणजोबा यांचे नाव घेत त्या लोट्यातील पाणी हळूहळू सोडावे. यालाच तर्पण म्हणतात. या विधीमुळे पितर तृप्त होतात.
2. पंचबली काढणे विसरू नका
या दिवशी स्वयंपाक झाल्यानंतर पाच वेगवेगळ्या भागात थोडे थोडे अन्न काढून ठेवावे. याला पंचबली असे म्हणतात.
- पहिला भाग गायीला
- दुसरा भाग कावळ्याला, कावळ्याच्या रूपात पितर जेवण स्वीकारतात असे मानले जाते
- तिसरा भाग कुत्र्याला
- चौथा भाग मुंग्यांना
- पाचवा भाग देवासाठी
हे पाचही बली काढल्याशिवाय पितृपक्षाचे जेवण अपूर्ण मानले जाते.
3. ब्राह्मण भोजन आणि दानाचे महत्त्व
या दिवशी घरी एखाद्या ब्राह्मणाला किंवा गरजू व्यक्तीला बोलावून आदराने जेवू घालावे. जेवणात खीर, पूरी, वरण, भात, भाजीचा समावेश असावा. या दिवशी कांदा, लसूण, मांस, मद्य पूर्णपणे टाळावे. जेवण झाल्यावर त्यांना यथाशक्ती दक्षिणा, कपडे, धान्य किंवा अन्न दान करावे. जर ब्राह्मण मिळाला नाही तर तुम्ही मंदिरात किंवा अनाथ आश्रमात अन्नदान करू शकता, त्याचेही पुण्य पितरांना प्राप्त होते.
4. सायंकाळी दक्षिण दिशेला लावा हा दिवा
सर्वपित्री अमावस्येच्या सायंकाळी सूर्यास्तानंतर घराच्या दक्षिण दिशेला एका मातीच्या दिव्यात मोहरीचे तेल टाकून दिवा लावावा. दिव्याजवळ एका भांड्यात पाणी ठेवावे आणि आपल्या पूर्वजांना मोक्ष मिळावा, त्यांची कृपा आपल्या कुटुंबावर राहावी अशी मनोभावे प्रार्थना करावी. हा दिवा लावल्याने घरातील नकारात्मकता दूर होते.
5. या दिवशी या चुका टाळा
सर्वपित्री अमावस्येच्या दिवशी घरात कोणाशीही वाद घालू नये, मोठ्यांचा अपमान करू नये. नखे कापणे, दाढी करणे, केस कापणे यासारखी कामे या दिवशी करू नयेत. तसेच पितरांच्या फोटोची योग्य ती पूजा करावी, त्यांना कधीही दुर्लक्ष करू नये.
या सोप्या विधी केल्याने तुमच्या पूर्वजांचा आशीर्वाद कायम तुमच्या पाठीशी राहील आणि तुमच्या जीवनातील अनेक अडचणी दूर होतील.
Disclaimer: वरील माहिती ही धार्मिक मान्यतेवर आधारित आहे, याचा कोणत्याही अंधश्रद्धेला खतपाणी घालण्याचा हेतू नाही.